Khái niệm, nội dung, ý nghĩa, trách nhiệm và phương pháp quản lý dự án (P3)

Đầu tư dự án

Trách nhiệm dự án“>quản lý dự án

–      Trách nhiệm quản lý dự án là của chủ dự án;

–      Trách nhiệm thực hiện là đại diện của chủ dự án hoặc thuê ngoài;

–     Liên đới quản lý và hưởng lợi gồm: Các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành; Các cơ quan/tổ chức nhận thầu; Các đối tượng chịu tác động của dự án; Các tổ chức xã hội; v.v…

phương pháp quản lý dự án

Phương pháp quản lý dự án là tổng thể những cách thức tiến hành hoạt động quản lý dự án dựa trên cơ sở sử dụng các phương tiện kỹ thuật, biện pháp hành chính, biện pháp kinh tế và các biện pháp khác.

Đây chính là những phương pháp tác động có định hướng đối với các đối tượng và các tập thể sản xuất nhằm đạt được mục tiêu đề ra của dự án.

Có nhiều phương pháp quản lý dự án khác nhau. Tuỳ theo chỗ đứng, tuỳ theo mục tiêu nghiên cứu, người ta có thể phân loại phương pháp quản lý dự án theo nhiều cách khác nhau:

Đứng ở góc độ cơ chê’ quản lý có thể phản các phương pháp quản lý dự án thành các nhóm chính sau:

–      Nhóm các phương pháp lãnh đạo theo kế hoạch tập trung hay là các phương pháp hành chính của quản lý;

–      Nhóm các phương pháp kinh tế;

–      Nhóm các phương pháp tổ chức hay là các phương pháp tổ chức mệnh lệnh.

Đứng ở góc độ chức năng quàn lý, có thể có các phương pháp quản lý dự án như: Phương pháp kế hoạch, phương pháp tổ chức, phương pháp kiểm tra và phương pháp hạch toán.

Đứng ở góc độ của nội dung và tính chất hoạt động của quản lý dự án có: Phương pháp hành chính, phương pháp kinh tế, phương pháp luật pháp, phương pháp tâm lý xã hội và phương pháp giáo dục…

Đứng ở góc độ của phương thức quản lý có:

–   Quản lý dự án theo các lĩnh vực (ngân sách, nhân lực, thiết bị và các nguồn lực vật chất khác được sử dụng để thực hiện dự án);

–   Quản lý dự án theo chức nãng (lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo – điều hành – chỉ huy, kiểm tra, giám sát);

–   Quản lý dự án theo quá trình (giai đoạn lập dự án, giai đoạn tổ chức thực hiện, giai đoạn kết thúc dự án).

Các phương pháp quản lý dự án là một phạm trù lịch sử. Nội dung đặc điểm của các phương pháp quản lý dự án được sử dụng sẽ thay đổi theo sự thay đổi cua các quan hệ sản xuất.

Mỗi phương pháp có vai trò riêng, tác động của quản lý dự án chỉ có hiệu lực khi biết lựa chọn đúng và áp dụng linh hoạt nhất các phương pháp khác nhau. Trong nhiều phương pháp quản lý dự án đã kể ra ở trên, trong thực tế quản lý dự án cần đặc biệt lưu ý tới phương pháp kinh tế và phương pháp hành chính.

Bản chất của phương pháp kinh tế là chủ thể quản lý chỉ tác động gián tiếp vào đối tượng quản lý nhằm tạo ra một cơ chế hướng dẫn đối tượng quản lý hoạt động mà không cần có sự tham gia trực tiếp của phương pháp hành chính và cơ quan hành chính.

Phương pháp kinh tế của quản lý còn được hiểu là tổng thể các biện pháp đảm bảo sử dụng hợp lý các quy luật kinh tế trong hoạt động kinh tế. Đặc trưng của các phương pháp này là sự tác động gián tiếp của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý thông qua các lợi ích kinh tế nhằm tạo ra một cơ chế hướng dẫn con người hành động theo quy luật kinh tế. Phương pháp kinh tế lấy lợi ích kinh tế làm cơ sở, lấy đòn bẩy kinh tế làm công cụ.

Bản chất của phương pháp hành chính là phương pháp tác động của cơ quan quản lý lên đối tượng quản lý thông qua những quyết định trực tiếp, dứt khoát mang tính pháp lệnh cao. Tính bắt buộc của phương pháp hành chính đòi hỏi mọi quyết định hành chính phải có luận cứ khoa học. Việc sử dụng các phương pháp này không phải là ý muốn chủ quan của người này hay người khác. Các phương pháp này chỉ phát huy tác dụng khi đã xác định được đầy đủ và chính xác quyền hạn, trách nhiệm của mỗi thành viên mỗi cấp trong hệ thống quản lý. Nếu ngược lại sẽ dẫn đến quan liêu, duy ý chí. Cần lưu ý là cơ chế cụ thể để thực hiện các phương pháp này trong thực tiễn là hệ thống kế hoạch kinh tế quốc dân.